Podczas wielu badań udowodniono, że zaburzony metabolizm węglowodanów oraz ich wysoki poziom we krwi człowieka może przyczynić się do postarzenia. Jeden z dermatologów ujawnił, że w każdym organizmie żywym zachodzi proces glikacji. Jest to reakcja białek z cukrami. Najbardziej przykre z punktu widzenia kosmetologii jest uszkodzenie poprzez glikację kolagenu - głównego białka skóry.

Uwaga na cukier 

Czy zauważyłeś, że cukrzycy wyglądają na starszych niż są w rzeczywistości?

Jeden z dermatologów, Frederic Brandt, ujawnił, że w każdym organizmie żywym (rośliny, zwierzęta, człowiek) zachodzi proces glikacji. Jest to reakcja białek z cukrami. Cukier redukujący, tzn. taki, który ma wolną grupę karbonylową (cukier prosty, aldoza posiadajaca grupą aldehydową -CHO, np. glukoza) przyłącza się do wolnej grupy aminowej -NH2 białka. Tak powstaje zasada Shiffa, która po przegrupowaniu daje produkt Ammadori'ego. Produkt ten reaguje z innymi białkami i w wyniku reakcji utleniania, dehydratacji, kondensacji powstaje produkt zwany AGE (Advanced Glycation End product) z wiązaniami krzyżowymi między białkami, o charakterystycznym brązowym zabarwieniu. Brązowo-żółty pigment powstający podczas ogrzewania cukru z aminokwasami odkrył francuski chemik Louis Millard, dlatego też glikację nazywa się reakcją Millarda. Jest to proces fizjologiczny nie enzymatyczny czyli nie potrzebujący pomocy enzymów do zajścia.

Z glikacją mamy do czynienia na co dzień. Ze względu na to, iż produkty glikacji mają ciemne zabarwienie i specyficzny zapach, wykorzystuje się je przy produkcji karmelu, pieczeniu chleba, grilowaniu steka i innych. Jednak  w naszym organizmie reakcja ta może być przyczyną różnych chorób i zmian. Cały nasz organizm i narządy wewnętrzne zbudowane są z białek i kiedy przyłączy się do nich cukier, może je uszkodzić. Jeżeli glikacja zajdzie w soczewce oka, może rozwinąć zaćmę. Glikacja białek mieliny nerwów obwodowych przyczynia się prawdopodobnie do tzw. neuropatii cukrzycowej oraz upośledzenia funkcji nerwów u osób w starszym wieku. Glikacja enzymu SOD (dysmutaza ponadtlenkowa), będącego elementem układu przeciwutleniaczy walczących z wolnymi rodnikami, może spowodować stres oksydacyjny, czyli spowolnić usuwanie szkodliwych wolnych rodników.

Jednak najbardziej przykre z punktu widzenia kosmetologii jest uszkodzenie porzez glikację kolagenu - głównego białka skóry i nie tylko. Zwiększa się wtedy liczba wiązań krzyżowych między cząsteczkami kolagenu (większe usieciowanie aminokwasów). Włókna kolagenowe są wtedy bardziej sztywne, trudniej się rozpuszczają, nie są podatne na trawienie enzymatyczne, co utrudnia ich regenerację. W wyniku tego skóra staje się mniej elastyczna, bardziej krucha, pomarszczona i zwiotczała, ścieńczona.

Oczywiście organizm człowieka w jakimś stopniu potrafi sobie poradzić z AGEs. Mogą one być usuwane poprzez nerki. AGEs rozpoznane przez makrofagi (komórki żerne układu odpornościowego) dzięki receptorom, są przez nie pochłaniane. Jednak procesy naprawcze usuwające skutki glikacji w miarę starzenia się są coraz mniej efektywne.

Naukowcy w poszukiwaniu inhibitorów glikacji przeprowadzili kilka badań (niestety nie klinicznych) i wykazali, że takie działania hamujące mogą mieć m.in.: arbutyna, karnozyna, niacynamid, aminoguanidyna, kwas liponowy, aspiryna, flawonoidy (np. kwarcetyna), karnozyna, L-karnityna. Mogą one zapobiegać uszkodzeniu kolagenu.

Jednak producenci kosmetyków i substancji aktywnych wyszli naprzeciw wyzwaniu  postarzającej nas reakcji chemicznej zachodzącej w organizmie, pozyskując substancję o działaniu antyglikacyjnym.

Poniżej podaję przykłady substancji aktywnych użytych w kosmetykach przeciwstarzeniowych czy przeciwzmarszczkowych, które skutecznie zapobiegają niszczeniu białek przez cukry:

• Absorage ( INCI: Plantago Major Extract), Ichimaru Pharcos Co,. Ltd
• AglycalTM (INCI: Arcstaphylos Uva Ursi  Leaf Extract), Laboratories Serobiologiques
• Antiglyskin® (INCI: Helianthus annuus (Sunflower) Seed Extract ), Silab

Ewa Eliza Chrzanowska
Kosmetolog, specjalista Spa & Wellness

Chcesz zamieścić swój artykuł? Nie zastanawiaj się! Napisz do nas. Czekamy na Twoją wiadomość - Ten adres e-mail jest ukrywany przed spamerami, włącz obsługę JavaScript w przeglądarce, by go zobaczyć  

Opinie (0)